Një vendim i papritur i Presidentit Donald Trump ka tronditur sërish tregjet globale.
Pas një nate reflektimi, ai njoftoi dje, 21 shkurt, në rrjetet sociale se ka rritur tarifat globale nga 10% në 15%, duke zhdukur shpresat e Europës për përfitime të lehta dhe duke konfirmuar pasigurinë që mbretëron në ekonomi që nga kthimi i tij në Shtëpinë e Bardhë.
Sipas deklaratës së Trump, vendimi bazohet në një rishikim “të plotë dhe të detajuar” të vendimit të Gjykatës së Lartë, që ai e cilësoi “të pabesueshëm, të shkruar keq dhe jashtëzakonisht anti-amerikan”.
Presidenti amerikan njoftoi se tarifat do të arrijnë nivelin maksimal të lejuar ligjërisht prej 15%, duke synuar vendet që sipas tij kanë “shfrytëzuar” SHBA-të për dekada.
Ky vendim përdor Section 122 të Trade Act të vitit 1974, një dispozitë ligjore që rrallë është përdorur për qëllime të tilla.
Problemi është se masa skadon pas 150 ditësh dhe Trump duhet të kërkojë miratimin e Kongresit për ta zgjatur. Duke qenë se është e vështirë të sigurohet vota e shumicës në Dhomën e Përfaqësuesve dhe mundësisë që disa republikanë mund të mos e mbështesin, administrata po planifikon një alternativë bazuar në Section 301, që parashikon hetime mbi praktikat tregtare të padrejta dhe aplikimin e tarifave për t’i ndëshkuar ato.
Disa përjashtime pritet të ketë për mallra strategjike, si tokat e rralla, dhe për vende si Meksika dhe Kanada, me të cilat SHBA-të kanë marrëveshje ekzistuese.
Situata ka shqetësuar Europën.
Kancelari gjerman, Merz, deklaroi se “i vetmi helm për ekonomitë është kjo pasiguri e vazhdueshme mbi tarifat”, ndërsa ministri francez i Tregtisë, Nicolas Forissier, paralajmëroi se Europa ka mjetet për të reaguar dhe për t’iu përgjigjur presioneve ekonomike ose politike nga vende të tjera.
Në këtë situatë, Kina duket se përfiton, pasi eksportet e saj janë në rritje.
Dhe kur në fund të muajit Trump të vizitojë Pekinin, “arma” e tarifave mund të jetë më e dobët dhe më pak e besueshme, pas vendimit të Gjykatës së Lartë.