Deri më sot, Donald Trump nuk ka arritur asgjë nga Vladimir Putin. Dhe është një iluzion të mendosh se strategjia e bërjes së lëshimeve ndaj Moskës, duke pritur diçka në këmbim, mund të funksionojë. Kështu mendon Michael McFaul, ish-Këshilltar për Sigurinë Kombëtare dhe ish-Ambasador në Rusi gjatë presidencës së Barack Obamës.
“Tani Trump-it i nevojitet një ‘moment Pershing’,” deklaroi McFaul, në një forum në Cernobbio.
Këtu ai është duke iu referuar Ronald Reagan-it, i cili në fillim të viteve ‘80 vendosi raketat Pershing në Europë për të rritur presionin ndaj Moskës. Në një intervistë për La Repubblica, McFaul thekson se pa masa të qarta frikësuese, nuk mund të ketë negociata efektive për Ukrainën.
Cilat do të ishin “raketat Pershing” moderne që Trump duhet të vendosë?
“Janë të paktën dy hapa të qartë: së pari, të shpallë një paketë të re ndihmash ushtarake për Ukrainën, duke ndarë barrën me aleatët europianë. Së dyti, Trump ka kërcënuar me sanksione ndaj Rusisë, por nuk ka zbatuar asnjë. Mund ta bëjë, për shembull, duke vepruar kundër flotës ‘fantazmë’ që vazhdon të transportojë naftë ruse, apo ndaj institucioneve financiare ruse. Po ashtu, mund të sekuestronte asetet e Bankës Qendrore Ruse që ndodhen në bankat amerikane. Këto janë mesazhe që Putin do t’i kuptonte shumë mirë.”
Por për momentin Trump po bën vetëm veprime simbolike…
“Është e qartë që këto janë thjesht simbolika, madje dekorative. Trump duhet të fokusohet më shumë tek përmbajtja reale. E vlerësoj që ka tentuar të nxisë një proces paqeje, dhe nuk jam kundër dialogut me rusët. Por në takimin në Uashington me Zelenskyn dhe liderët europianë, si dhe në atë në Alaskë me Putinin, nuk ka arritur asgjë. Diplomacia matet me rezultate, jo me foto apo slogane. Deri tani, nuk jemi më afër një marrëveshjeje se më parë. Trump ka nevojë për një strategji të re, sepse kjo aktualja nuk po funksionon.”
Pse nuk po ia del Trump, “kampioni i negociatave”, të negociojë me Putinin?
“Kam organizuar takime të tilla për Obamën, përfshirë dy me rusët. Në mënyrë tradicionale, takimet në nivel të lartë janë kulmi i negociatave, jo nisja e tyre. Një takim simbolik me presidentin rus duhet të vijë vetëm pas një marrëveshjeje. Takimi në Alaskë ishte thjesht një dhuratë për Putinin, pa asnjë përfitim për interesin kombëtar të SHBA-ve.”
Çfarë duhet të kishte bërë ndryshe Trump?
“Nuk njoh shumë negociata ku njëra palë i jep gjithçka tjetrës dhe pret diçka në këmbim. Trump duhet t’i kishte ofruar një takim Putinit vetëm nëse ky pranonte të takohej me Zelenskyn. Duhej t’i thoshte: ‘Në Alaskë do të të trajtoj si një sovran, por më pas do të duhet të pranosh një armëpushim.’ Trump shpesh ngatërron prioritetet, ai mendon se vetë takimi është qëllimi, kur në fakt takimet janë mjet për të arritur qëllimet e politikës së jashtme.”
Ndërkohë që nuk ka rezultate për Ukrainën, Trump ka krijuar pasiguri edhe në Europë. Çfarë mund të bëjë Europa vetë?
“Do preferoja që Europa të vepronte së bashku me SHBA-të. Kjo është në interesin tonë kombëtar. Sepse nëse SHBA-të duken sikur po tërhiqen, gjithnjë e më shumë vende do të fillojnë të orientohen, për shembull, nga Kina. Por nëse Ukraina pranon që Rusia të mbajë nën pushtim territoret e saj për dekada, atëherë të paktën duhet të ketë garanci që nuk do ketë një luftë tjetër.”
Kjo nënkupton që Europa duhet të dërgojë trupa në Ukrainë?
“Fillimisht duhet të forcojmë ushtrinë ukrainase, kjo është pjesa e lehtë. Më e vështira është vendimi politik për të dërguar trupa nga vende të treta në Ukrainë. Është një vendim delikat dhe si amerikan, nuk jam në pozicionin më të mirë për të shprehur një opinion për këtë.”