Këshilli i Evropës shprehu dyshime serioze për protokollin e nënshkruar ndërmjet Italisë dhe Shqipërisë për menaxhimin e emigrantëve dhe shpjegoi shqetësimet e tij përmes një note të nënshkruar nga Dunja Mijatovic, Komisionerja për të Drejtat e Njeriut në Këshillin e Evropës, Organizata Humanitare e Strasburgut.
“Memorandumi i Mirëkuptimit (MoU) midis Italisë dhe Shqipërisë për zbarkimet dhe përpunimin e kërkesave për azil, i përfunduar javën e kaluar, ngre disa shqetësime për të drejtat e njeriut dhe shton një prirje shqetësuese evropiane drejt kontraktimit të përgjegjësive në fushën e azilit”, shkruante drejtuesja e organizatës së Strasburgut për të drejtat e njeriut.
“Memorandumi i Mirëkuptimit ngre një numër pyetjesh të rëndësishme në lidhje me ndikimin që do të kishte zbatimi i tij në të drejtat e njeriut të refugjatëve, azilkërkuesve dhe emigrantëve,” thotë Mijatovic. “Këto kanë të bëjnë, ndër të tjera, zbarkimin në kohë, ndikimin në operacionet e kërkim-shpëtimit, drejtësinë e procedurave të azilit, identifikimin e personave vulnerabël, mundësinë e ndalimit automatik pa shqyrtim adekuat gjyqësor, kushtet e ndalimit, aksesin në asistencë ligjore”, thekson komisionerja, raporton fanpage.it.
“Marrëveshja krijon një regjim azili ekstraterritorial ‘ad hoc’ të karakterizuar nga shumë paqartësi ligjore,” shton ajo, duke shpjeguar se “në praktikë, mungesa e sigurisë ligjore ka të ngjarë të dëmtojë garancitë themelore të të drejtave të njeriut dhe përgjegjësinë për shkeljet, duke rezultuar në diferencimin midis atyre që kërkesa për azil do të shqyrtohet në Shqipëri dhe atyre për të cilët kjo do të ndodhë në Itali”.
Për më tepër, Mijatovic thekson se marrëveshja midis Italisë dhe Shqipërisë është pjesë e një tendence më të gjerë midis vendeve anëtare të Këshillit të Evropës për të ndjekur modele të ndryshme të nxjerrjes jashtë të azilit si një “zgjidhje e shpejtë” e mundshme për sfidat komplekse që vijnë nga ardhja e refugjatëve, azilkërkuesve dhe emigrantëve.
“Megjithatë, masat e jashtme rrisin ndjeshëm rrezikun e ekspozimit të refugjatëve, azilkërkuesve dhe emigrantëve ndaj shkeljeve të të drejtave të njeriu,” vëren zyrtarja evropiane. “Zhvendosja e përgjegjësisë përtej kufijve nga disa shtete i nxit edhe të tjerët të bëjnë të njëjtën gjë, me rrezikun e krijimit të një efekti domino që mund të minojë sistemin evropian dhe global të mbrojtjes ndërkombëtare”, thotë komisionerja. “Sigurimi që azili mund të kërkohet dhe vlerësohet në territorin e shteteve anëtare mbetet elementi themelor i një sistemi që funksionon mirë, në përputhje me të drejtat e njeriut, që ofron mbrojtje për ata që kanë nevojë për të,” përfundon ajo.
Në një intervistë për TG2post, mbrëmjen e së hënës, kryeministri Edi Rama mbrojti marrëveshjen për emigrantët, duke shpjeguar se “nuk ka përgjigje të përbashkët as në BE dhe as brenda partive politike. Është normale që të ketë diversitet pikëpamjesh”. Në lidhje me akuzën për krijimin e një ‘Guantanamo’ në Shqipëri, Rama u përgjigj se “qendrat e pritjes janë tashmë atje në Greqi dhe Itali. Në Shqipëri nuk do të jetë ndryshe”.
Sipas ministrit të Jashtëm Antonio Tajani, “kushdo që kritikon” memorandumin midis Italisë dhe Shqipërisë “nuk e njeh tekstin, i cili nuk është një traktat ndërkombëtar. Më 21 nëntor, në Parlamentin italian do të shpjegoj se çfarë shkruhet në Marrëveshje. Do të ketë edhe rezolutat dhe prandaj Parlamenti do të përfshihet plotësisht në atë që është një zgjedhje solidariteti nga ana e Shqipërisë dhe një mënyrë për të përballuar së bashku sfidën e madhe të imigracionit të paligjshëm”./Liberale.al
