Komisionerja e Bashkimit Evropian për Zgjerimin, Marta Kos, ka paralajmëruar se qëndrimi i Serbisë ndaj Rusisë mund të përbëjë një pengesë të rëndësishme në rrugën e saj drejt anëtarësimit në Bashkimin Evropian.
Ajo theksoi se për një vend që synon të përafrojë interesat e tij strategjike me ato të BE-së, mungesa e përputhjes me qëndrimet e Unionit do ta bëjë shumë të vështirë përparimin në procesin e integrimit.
Kos foli edhe për fitoren e Listës Studentore në Serbi, të cilën e cilësoi si një mundësi për një fillim të ri të vendit në rrugën evropiane. Sipas saj, kërkesat e studentëve për rikthimin e shtetit ligjor, forcimin e demokracisë, garantimin e lirisë së medias dhe luftën kundër korrupsionit përputhen me kushtet që Bashkimi Evropian i ka vendosur Beogradit në kuadër të negociatave të anëtarësimit.
Kos kujtoi se Serbia ka më shumë se dhjetë vjet që ka marrë statusin e vendit kandidat për anëtarësim në BE, por gjatë kësaj periudhe, në vend që të shënonte përparim të qëndrueshëm, ka pasur hapa pas, veçanërisht në fushat që lidhen me funksionimin e institucioneve demokratike dhe sundimin e ligjit.
Komisionerja sqaroi se, sipas vlerësimit të Bashkimit Evropian, Serbia i përmbush kriteret për hapjen e grupkapitullit të tretë të negociatave, por përkeqësimi i situatës në fushat themelore ka penguar ecjen përpara të procesit. Ajo nënvizoi se përparimi në negociata dhe hapja apo mbyllja e kapitujve kërkojnë rezultate konkrete në çështjet që lidhen me shtetin ligjor, demokracinë dhe funksionimin e institucioneve.
Kos bëri të ditur se ka zhvilluar një bisedë telefonike me liderin e Serbisë, Ilija Srdanović. Sipas saj, ai i ka konfirmuar se dy kapituj që lidhen me çështjet themelore janë ndër prioritetet e Listës, çka mund të krijojë mundësi për një qasje të re ndaj reformave që kërkohen nga Brukseli.
Megjithatë, çështja e Rusisë mbetet një nga sfidat kryesore në marrëdhëniet mes Serbisë dhe Bashkimit Evropian. E pyetur për mungesën e angazhimit të Listës Studentore për vendosjen e sanksioneve ndaj Moskës, Kos pranoi se kjo çështje mund të ndikojë në ecurinë e procesit të integrimit.
“Për një vend që nuk përafrohet me ne në interesat strategjike, do të jetë shumë e vështirë të përparojë”, u shpreh Kos, duke shtuar se BE-ja ende nuk ka nisur bisedimet me qeverinë e re serbe.
Ajo theksoi se mbetet për t’u parë se si do të zhvillohen diskutimet me qeverinë e re dhe nëse do të ketë mundësi për përparim edhe në këtë drejtim. Sipas saj, rruga e Serbisë drejt Bashkimit Evropian do të varet nga zbatimi i reformave të kërkuara dhe nga shkalla e përafrimit të politikës së saj me qëndrimet e Unionit, përfshirë edhe politikën ndaj Rusisë.