45 deputetë të opozitës kanë kërkuar ngritjen e një Komisioni Hetimor në Kuvend, për të hetuar kontrollin e ligjshmërisë në administrimin e fondeve të këtij programi.
Kërkesa e tyre, vjen pas pretendimit për refuzim nga ana e mazhorancës për zhvillimin e një mocioni me debat mbi fondet e programit IPARD në bujqësi.
“Qëllimi i Komisionit Hetimor që kërkohet të krijohet mbi bazën e kësaj kërkese, synon që të mbledhë informacione të hollësishme mbi zbatimin e Marrëveshjeve IPA II dhe IPARD II ndërmjet Republikës së Shqipërisë dhe Komisionit Evropian, të miratuara pikërisht nga Kuvendi i Shqipërisë, verifikimin e ligjshmërisë së veprimeve dhe mosveprimeve të institucioneve dhe zyrtarëve shqiptar gjatë proceseve të përzgjedhjes së aplikimeve dhe zbatimit të projekteve, nxjerrjen e përgjegjësive institucionale, si dhe vlerësimin e nevojës për miratim, korrigjim, ndryshim të legjislacionit, me qëllim që në të ardhmen të parandalohen pasojat negative që mund të vijnë për shtetin dhe qytetarët shqiptarë, nga shkeljet, parregullsitë dhe abuzimet me ndihmën financiare të akorduar nga Bashkimi Evropian.
Objekti dhe qëllimi i ngritjes së këtij Komisioni Hetimor është në përputhje me Kushtetutën dhe parimet themelore kushtetuese, për shkak se nuk sjell mbivendosje apo transferime të kompetencave të parashikuara nga Kushtetuta për organe të tjera, por synon njohjen dhe verifikimin në hollësi të të gjitha shkeljeve dhe parregullsive që lidhen me administrimin e fondeve të programit IPARD II, me qëllim që të kontrollohet ligjshmëria e veprimeve dhe mosveprimeve të institucioneve shqiptare, të nxirren përgjegjësitë institucionale, si dhe të merren masa të përshtatshme për garantimin e parimeve të ligjshmërisë, integritetit, llogaridhënies dhe transparencës në administrimin e ndihmës financiare të Bashkimit Evropian dhe fondeve publike, në përputhje me parimet e shtetit të së drejtës dhe mbikëqyrjes parlamentare”, thuhet në kërkesën e opozitës.
Sipas deputetëve opozitarë, një raport i Zyrës së Bashkimit Evropian Kundër Mashtrimeve (OLAF) ka nxjerrë në pah shkelje serioze në menaxhimin e fondeve IPARD II, duke rekomanduar pezullimin e financimeve për disa thirrje të mëparshme, si dhe për fondet e programit IPARD III.
Raporti i OLAF, pretendon opozita, thekson se shuma prej 33 milionë eurosh e financimit të thirrjes së parë dhe të dytë për programin IPARD II është konsideruar e papranueshme dhe ka çuar në pezullimin e këtyre fondeve. Po ashtu, edhe 112 milionë euro për programin IPARD III janë pezulluar për shkak të shkeljeve të konsideruara si “kriminale” dhe “korruptive”, duke i mohuar mundësinë fermerëve shqiptarë për të përfituar mbështetje financiare nga Bashkimi Evropian.
Deputetët kërkojnë ngritjen e Komisionit Hetimor për të kontrolluar zbatimin e Marrëveshjes Kuadër IPA II dhe Marrëveshjes Sektoriale IPARD II, verifikimin e procesit të përzgjedhjes dhe financimit të aplikimeve, si dhe analizimin e veprimeve të institucioneve përgjegjëse për administrimin e fondeve. Ata kërkojnë gjithashtu identifikimin e shkeljeve dhe parregullsive të mundshme dhe ndërmarrjen e masave ligjore për të parandaluar fenomenet negative në të ardhmen.
Komisioni Hetimor ka për objektiv të veprimtarisë së tij:
Kontrollin e zbatimit të Marrëveshjes Kuadër IPA II dhe Marrëveshjes Sektoriale IPARD II;
Verifikimin e procesit të përzgjedhjes, miratimit dhe financimit të aplikimeve të fondeve IPARD II;
Analizimin e respektimit të detyrimeve ligjore dhe kontraktuale nga përfituesit e fondeve;
Identifikimin e shkeljeve dhe parregullsive në administrimin e fondeve;
Vlerësimin e nevojës për marrjen e masave ligjore dhe propozimin e korrigjimeve të mundshme në legjislacion.
Komisioni propozohet të ketë në përbërje 11 anëtarë, nga të cilët pesë do të jenë nga grupi parlamentar i Partisë Demokratike dhe gjashtë nga grupi parlamentar i Partisë Socialiste.