Në një kohë kur tarifat e rritura “hakmarrëse” të Donald Trump hynë në fuqi pak pas mesnatës të së mërkurës, Presidenti i SHBA po monitoronte nga afër tregun e bonove.
Siç raporton Bloomberg në analizën e tij, yield-et e letrave me vlerë afatgjata amerikane po rriteshin, me obligacionin 10-vjeçar amerikan që regjistroi rritjen më të madhe tre-ditore që nga viti 2001.
Skenari i rastit më të keq po fillonte të merrte formë: votuesit që e kthyen atë në Shtëpinë e Bardhë për të kontrolluar inflacionin u përballën me çmime të larta. “Njerëzve filluan t’u merren mendtë”, pranoi vetë Trump.
Brenda 14 orëve, Presidenti do të vazhdonte me një nga përmbysjet më të mëdha të politikës ekonomike në historinë moderne amerikane. Ai njoftoi një pauzë tre mujore të tarifave të reja për dhjetëra vende, me përjashtim vetëm të Kinës për të cilën tarifat u rritën në 125%.
Vendimi u mor në një atmosferë pasigurie dhe trazirash në bursë. Vetë Trump ndoqi mbulimin e mëngjesit të Fox Business, ku bankierët, tregtarët dhe biznesmenët – madje edhe aleatët e tij – paralajmëruan se politikat e tij po e çonin ekonominë në recesion. Jamie Dimon, CEO i JPMorgan Chase, tërhoqi vëmendjen e Trump duke deklaruar se “marrëdhëniet tregtare globale janë të padrejta“, por kërkoi një qasje të butë dhe negociata.
Trump lavdëroi Dimon duke thënë: “Shumë i zgjuar, një gjeni financiar, ai bëri një punë fantastike në bankë”. Por CEO i JPMorgan paralajmëroi edhe diçka tjetër: “Recesioni është rezultati më i mundshëm i këtyre politikave”.
Ndërhyrja e miliarderëve: Musk, Ackman dhe Graham në kundërsulm
Presioni nuk erdhi vetëm nga tregu. Elon Musk, këshilltari i Trump, sulmoi ashpër strategjinë tarifore dhe këshilltarin e tij tregtar Peter Navarro. Bill Ackman, një menaxher i njohur i fondeve mbrojtëse dhe mbështetës i Trump, propozoi një pauzë 90-ditore gjatë fundjavës për të lënë hapësirë për negociata.
Në prag të ndryshimit, senatori Lindsey Graham e thirri Trumpin dhe i kërkoi atij që të “ulej në tryezë me partnerët” në vend që të përshkallëzonte krizwn.
Të mërkurën në mëngjes, panorama filloi të ndryshojë. Trump thirri urgjentisht këshilltarët e tij kryesorë ekonomikë në Shtëpinë e Bardhë: Përfaqësuesin e Tregtisë Jameson Greer, Sekretarin e Thesarit Scott Besant dhe Sekretarin e Tregtisë Howard Latnick. Bessant anuloi një paraqitje të planifikuar në një komitet partie për t’u kthyer menjëherë në Uashington. Latnik thotë se “presioni nga jashtë ishte rritur”.
Trump ishte bindur. Ai bëri një postim në Truth Social me këshilltarët e tij, pa informuar ekipin e tij ligjor. E kemi shkruar aty për aty. “Ishte e përzemërt – dhe gjithashtu e shkruar mirë.”
Ndryshimi pa plan dhe premtime për fleksibilitet
Njoftimi befasoi shumë njerëz në kampin Perëndimor, ndërkohë që mbetet i hapur diskutimi se si do të zbatohet saktësisht vendimi dhe cilat shtete – si Kanadaja apo Meksika – do të përfitojnë. Trump nuk duket i shqetësuar.
“Duhet të tregosh pak fleksibilitet dhe unë mund ta bëj këtë”, komentoi ai.
Presidenti la të hapur mundësinë e përjashtimeve për kompani të veçanta që janë prekur nga tarifat. Mes ndryshimeve të shpejta të tregut të aksioneve dhe presioneve politike, ai duket i kënaqur me zgjedhjen e tij: “Gjithçka do të jetë mirë. Amerika do të jetë më e madhe dhe më e mirë se kurrë“, shkroi ai në platformën e tij.
Pas kthesës së tij në dukje impulsive, qëndron një përzierje e realizmit ekonomik, mbijetesës politike dhe ndërhyrjeve në prapaskenë – e cila përsëriti politikën e re ekonomike të Shteteve të Bashkuara.