Bota po përballet me një numër rekord të incidenteve kibernetike, në një skenar ku “hakimi i agjentëve” — sulmet e automatizuara dhe të koordinuara përmes Inteligjencës Artificiale — pritet të shërbejë si një shumëzues i fuqishëm force për grupet kriminale.
Këto janë gjetjet kryesore të përditësimit gjysmëvjetor të Raportit Clusit 2026, të prezantuar në Verona nga Shoqata Italiane për Sigurinë e Informacionit (Clusit), një organizatë që bashkëpunon ngushtë me ministritë, autoritetet dhe institucionet kryesore.
Sipas të dhënave të raportit, në gjysmën e parë të vitit 2026 u regjistruan plot 4,911 incidente kibernetike veçanërisht serioze në mbarë botën. Kjo shifër shënon numrin më të lartë të dokumentuar ndonjëherë nga Clusit në një semestër të vetëm, duke qenë më shumë se dyfishi i periudhës së mëparshme (2,392 raste, një rritje prej 105%) dhe 71% më e lartë se gjysma e parë e vitit 2025.
Për të kuptuar përmasat e këtij ekspansioni, vetëm në gjashtë muajt e parë të këtij viti u regjistruan 93% e të gjitha incidenteve të vitit 2025, me një mesatare prej 819 sulmesh në muaj.
Ndërsa incidentet globale shënojnë rritje galopante, në Itali u vu re një rënie e lehtë e rasteve në 245 (nga një kulm prej 280 në vitin e kaluar), duke zënë 5% të totalit global. Megjithatë, ekspertët paralajmërojnë se situata mbetet e rëndë: incidentet e “nivelit të lartë” në Itali u rritën me pothuajse 20 pikë përqindjeje, duke përbërë 57% të rasteve në vend.
Po ashtu, natyra e këtyre sulmeve po pëson ndryshime. “Haktivizmi demonstrativ” (përdorimi i hakerimit për kauza politike apo sociale) po pëson rënie, ndërsa krimi kibernetik ndaj bizneseve — veçanërisht në sektorin e prodhimit — po shënon rritje të ndjeshme.
Softuerët keqdashës (malware) mbeten teknika më e përhapur në Itali, duke mbuluar 43% të rasteve. Studiuesit e Clusit sugjerojnë se rënia e haktivizmit mund të jetë rezultat i “përmirësimit të procedurave dhe mbrojtjeve pas hyrjes në fuqi të Ligjit 90/2024 dhe rregullores NIS2”.
“Hakimi agjentik”, sfida e re e sigurisë me Inteligjencë Artificiale
Në këtë panoramë komplekse, raporti vë theks të veçantë te evolucioni i Inteligjencës Artificiale, i dokumentuar edhe nga gjigantë si OpenAI, Anthropic dhe Google.
Ekspertët e sigurisë paralajmërojnë se jemi në prag të një epoke të re kërcënimesh. Studiuesit presin në të ardhmen e afërt “një skenar sulmesh plotësisht të automatizuara në të cilat grupet e agjentëve të inteligjencës artificiale do të veprojnë në një mënyrë të koordinuar, duke përshtatur strategji dhe duke kombinuar teknika të ndryshme dhe madje edhe dobësi të parëndësishme për të shkelur sistemet e organizatave”.
Për të përballuar këtë rrezik, Clusit thekson se nevojitet një mobilizim i shpejtë dhe i koordinuar. Ata bëjnë thirrje se “qeverisja adaptive, përgjegjësitë e përbashkëta dhe vendosja gjithnjë e më e madhe e mbrojtjeve ‘specifike për inteligjencën artificiale’ — domethënë, kundërmasat e afta për përgjigje të shpejta, të automatizuara dhe parashikuese — janë urgjentisht të nevojshme për të kompensuar vëllimin dhe shpejtësinë e rritur” të këtyre sulmeve.
Në mbyllje të prezantimit, Presidentja e Clusit, Anna Vaccarelli, kërkoi një ndryshim rrënjësor në mënyrën se si perceptohet ky rrezik nga bizneset dhe institucionet:
“Të dhënat na tregojnë se natyra e rrezikut po ndryshon. Siguria kibernetike duhet të konsiderohet si themeli i vazhdimësisë së biznesit dhe, në të njëjtën kohë, një përgjegjësi kolektive për të mbështetur qëndrueshmërinë kombëtare, jo një kosto përputhshmërie.”
Me këtë thirrje, Raporti Clusit 2026 i kujton të gjithë aktorëve ekonomikë dhe shtetërorë se mbrojtja kibernetike nuk është më thjesht një detyrim ligjor, por një garanci për mbijetesën dhe stabilitetin e përbashkët.