Vendimi i Partisë Socialiste për të mos miratuar kërkesën e SPAK për arrestimin e Belinda Ballukut nuk ishte vetëm një votë politike, por u mbështet mbi një raport të detajuar të lexuar në Grupin Parlamentar nga Ulsi Manja, i cili artikuloi një seri argumentesh juridike dhe procedurale për të justifikuar refuzimin e autorizimit. Në thelb, shumica parlamentare nuk e mohoi hetimin ndaj ish-zv.kryeministres, por argumentoi se kërkesa për arrestim nuk ishte e mbështetur mjaftueshëm në prova dhe rrethana konkrete.
Pretendimi kryesor: SPAK nuk provoi rrezikun për prishjen e provave
Argumenti qendror i raportit të lexuar nga Manja ishte se prokuroria nuk arriti të provojë me fakte reale se Balluku mund të prishë provat e hetimit. Në raportin e PS theksohet se SPAK përmend vetëm mundësi teorike ndikimi ndaj dëshmitarëve apo administratës, por nuk paraqet prova konkrete që deputetja të ketë ndërhyrë realisht në procesin hetimor.
Sipas Manjës, përderisa nuk ka akuzë për pengim të drejtësisë dhe një pjesë e madhe e dokumenteve janë tashmë në duart e prokurorisë, pretendimi për rrezik të prishjes së provave mbetet hipotetik.
Argumenti i dytë: Balluku nuk ushtron më funksion ekzekutiv
Një tjetër shtyllë e arsyetimit të PS lidhet me faktin se Belinda Balluku nuk është më në funksion ekzekutiv. Raporti theksoi se një pjesë e argumenteve të SPAK lidhen me ndikimin që ajo mund të kishte për shkak të postit qeveritar, por ky rrezik “ka rënë”, sepse ajo nuk ushtron më atë detyrë.
Pra, sipas shumicës, baza mbi të cilën prokuroria ndërtonte argumentin e ndikimit në hetim nuk ekziston më në kushtet aktuale.
Nuk ekziston rrezik arratisjeje apo përsëritjeje të veprës
Manja argumentoi gjithashtu se nuk ka arsye për të besuar se Balluku mund të arratiset ose të përsërisë veprën penale. Në raport theksohet se ajo është tashmë nën masa kufizuese dhe se rrethanat nuk justifikojnë një masë më të rëndë sigurie si arrestimi.
Ky është një nga kriteret themelore që gjykatat përdorin për të justifikuar paraburgimin. Sipas PS, në këtë rast këto kushte nuk plotësohen.
Masat ekzistuese konsiderohen të mjaftueshme
Një tjetër argument ishte se ndaj Ballukut ekziston tashmë një regjim masash sigurie, përfshirë ndalimin e daljes jashtë vendit dhe kufizime të tjera të vendosura nga gjykata. Për shumicën parlamentare, këto masa janë të mjaftueshme për të garantuar zhvillimin normal të hetimit, pa qenë e nevojshme kalimi në një masë ekstreme si arrestimi.
Në këtë kuptim, PS e paraqet vendimin e saj si një qëndrim që nuk pengon drejtësinë, por vetëm refuzon përshkallëzimin e masës së sigurisë.
Kritika ndaj logjikës së SPAK për paraburgimin
Në fjalën e tij, Manja kritikoi edhe logjikën sipas së cilës rëndimi i pozitës penale duhet të çojë automatikisht në paraburgim. Sipas tij, nëse çdo hetim kompleks do të përfundonte me arrestim, atëherë paraburgimi do të kthehej në rregull dhe jo në përjashtim.
Kjo është një kritikë më e gjerë ndaj mënyrës se si përdoret masa e arrestit në hetimet e profilit të lartë.
Një vendim mes ligjit dhe politikës
Pavarësisht argumenteve juridike të paraqitura nga PS, vendimi për të rrëzuar kërkesën e SPAK mbetet një vendim me peshë të fortë politike. Nga njëra anë, mazhoranca thotë se po mbron standardet procedurale dhe parimin e proporcionalitetit të masave të sigurisë. Nga ana tjetër, opozita argumenton se ky është një rast kur politika ndërhyn për të mbrojtur një figurë të rëndësishme të qeverisë.
Në fund, përplasja rreth çështjes Balluku nuk është vetëm për një dosje konkrete. Ajo është edhe një debat më i gjerë mbi kufijtë mes drejtësisë dhe politikës, mbi rolin e Kuvendit kur SPAK kërkon arrestimin e një zyrtari të lartë dhe mbi standardin që duhet të përdoret për masa kaq të rënda si paraburgimi.
Në këtë kontekst, vota e PS nuk ishte vetëm një vendim për një person, por edhe një mesazh për mënyrën se si shumica e sheh balancën mes pushtetit politik dhe drejtësisë së re.