Lëvizjet e fundit ushtarake të Izraelit në Liban dhe Siri po ngrenë pikëpyetje të mëdha mbi synimet e vërteta të qeverisë së Benjamin Netanyahut.
Sipas një analize të publikuar nga Haaretz, veprimet e ditëve të fundit nuk paraqesin një linjë koherente strategjike, por tregojnë një prirje të qëllimshme për ta mbajtur vendin në një realitet të përhershëm lufte, një realitet që shërben interesat politike të lidershipit aktual.
Operacione të zgjatura, mesazhe të paqarta
Asgjësimi i shefit të shtabit të Hezbollahut, Haytham Ali Tabatabai, sulmet e përditshme ajrore në Liban, përgatitjet për një ofensivë tokësore dhe arrestimet e aktivistëve sirianë në Lartësitë Golan janë vetëm disa nga veprimet që po ngritin tensionet.
Edhe pse Izraeli i paraqet këto operacione si manovra për të mbrojtur sigurinë kombëtare, mungon një strategji e qartë që i lidh të gjitha.
Një avantazh strategjik i rrezikuar
Ndryshe nga Gaza, kufijtë veriorë të Izraelit karakterizohen nga një avantazh strategjik: qeveritë e Libanit dhe Sirisë nuk kërkojnë luftë.
Libani ka firmosur një armëpushim dhe presidenti Joseph Aoun ka urdhëruar për herë të parë ushtrinë libaneze të sekuestronte armët e të gjitha grupeve jo-shtetërore, përfshirë Hezbollahun.
Procesi ka nisur, por jo me ritmin që Izraeli pret. Synimi është përmbyllja deri në fund të vitit 2025, diçka që Bejruti e sheh si të arsyeshme për të shmangur përplasjet e brendshme – ndërsa Izraeli dhe SHBA-të kërkojnë presion më të madh dhe përballje direkte me Hezbollahun.
Uashingtoni ofroi një rrugëdalje, Izraeli e refuzoi
I dërguari special i Donald Trump, Tom Barrack, propozoi një paketë të gjerë negociatash:
-ndalimin e sulmeve izraelite për dy muaj,
-bisedime për kufijtë tokësorë,
-krijimin e një zone të demilitarizuar
-tërheqjen graduale të Izraelit nga pesë pozicionet që mban në jug të Libanit.
Por, Izraeli e refuzoi propozimin.
Ndërkohë, Hezbollah refuzon çarmatim total, por pranon që në jug të vendit armët duhet të jenë vetëm nën kontrollin e ushtrisë.
Qeveria libaneze, megjithatë, synon çarmatim të plotë të Hezbollahut në mbarë vendin dhe ka kërkuar ndihmë të drejtpërdrejtë nga Irani për këtë proces.
Siria: Një tjetër front i bllokuar
Situata në Siri është po aq e ngarkuar.
Izraeli vazhdon të pengojë vendosjen e ushtrisë siriane në jug të Golanit, një zonë ku Tel Avivi pretendon se po vepron për të frenuar grupet militante.
Megjithatë, Damasku ka treguar gatishmëri për të negociuar. Presidenti Ahmed al-Sharaa madje ka lënë të hapur mundësinë e bashkimit me Marrëveshjet e Abrahamit “nën rrethana të përshtatshme”.
Problemi kryesor është besimi. Izraeli e konsideron qeverinë siriane të dyshimtë, ndërsa vetë mbajtja e trupave izraelite në jug të Sirisë krijon te popullsia lokale ndjesinë e një okupimi të drejtpërdrejtë, që mund të ndezë një intifadë të re.
Kontradikta të brendshme dhe rreziqe të panevojshme
Izraeli kërkon që Damasku të frenojë grupet e armatosura në jug, por në të njëjtën kohë nuk i lejon ushtrisë siriane të vendoset në terren, duke krijuar një boshllëk sigurie që e mban tensionin të lartë.
Haaretz thekson se Izraeli po luan një lojë të rrezikshme në të dy frontet veriore. Nëse synon vërtet stabilitetin, atëherë bashkëpunimi me autoritetet shtetërore libaneze dhe siriane është e vetmja rrugë realiste.
Nëse synon ruajtjen e tensioneve për përfitime politike të brendshme, atëherë rajoni rrezikon ta gjejë veten në një cikël të ri dhe më të ashpër të konfliktit.
Në çdo rast, një gjë mbetet e qartë: çarmatimi total i Hezbollahut, apo i çdo grupi tjetër, nuk është i realizueshëm pa marrëveshje të qëndrueshme politike.
Përpjekjet për ta arritur këtë vetëm me forcë ushtarake kanë dështuar në të kaluarën, dhe ka gjasa të dështojnë sërish.