Presidenti amerikan Donald Trump ka falur të paktën 85 zyrtarë publikë të akuzuar ose të dënuar për korrupsion gjatë dy mandateve të tij.
Sipas një analize të agjencisë Reuters, shumica e tyre janë republikanë ose mbështetës të lëvizjes së tij politike MAGA.
Mes personave të falur janë 36 zyrtarë të zgjedhur si republikanë dhe 19 të tjerë të emëruar në poste politike nga kjo parti. Vetëm katër prej tyre njiheshin si demokratë, ndërsa për 17 të tjerë nuk u përcaktua përkatësia politike.
Sipas Reuters, faljet kanë ndihmuar gati tre të katërtat e 85 zyrtarëve të shmangin burgun, të lirohen më herët ose të mos përballen me gjykimin dhe dënimin. Në total, ata kanë shmangur rreth 130 vite burg dhe mbi 15 milionë dollarë gjoba e detyrime financiare. Më shumë se gjysma vazhdojnë të jenë aktivë në politikë ose të mbështesin publikisht Trumpin.
Ekspertë ligjorë dhe ish-prokurorë paralajmërojnë se kjo praktikë dobëson luftën kundër korrupsionit dhe krijon përshtypjen se zyrtarët e afërt me presidentin mund të shmangin përgjegjësinë ligjore.
“Presidenti Trump po përpiqet t’i japë fund përgjegjësisë së zyrtarëve publikë. Ai po krijon një standard që nxit korrupsionin dhe lejon përhapjen e tij”, tha Phillip Halpern, një ish-prokuror federal.
Rasti i Michele Fiore
Një nga rastet më të përfolura është ai i Michele Fiore, një politikane republikane nga Nevada dhe mbështetëse e fortë e Trumpit. Në tetor 2024, një juri federale e shpalli fajtore për mashtrim me donacionet e mbledhura për një memorial kushtuar një polici të vrarë në krye të detyrës.
Sipas vendimit, Fiore kishte përdorur afro 80 mijë dollarë nga donacionet për ndërhyrje estetike, dasmën e vajzës dhe pagesën e qirasë. Ajo u shpall fajtore për shtatë akuza, por Trump e fali përpara se të dënohej, duke e shpëtuar nga burgu dhe detyrimet financiare të lidhura me çështjen.
Fiore mohon akuzat dhe pretendon se nuk ka përdorur asnjë dollar nga donacionet për përfitime personale. Avokati i saj e cilësoi çështjen si një problem të kontabilitetit dhe jo si vepër penale.
Pavarësisht faljes, Fiore vazhdon të marrë pagë nga shteti si gjyqtare e paqes në qarkun Nye. Sipas të dhënave të qarkut, ajo pritet të ketë përfituar gjithsej 252.536 dollarë në paga dhe përfitime që nga ngritja e akuzave.
Falje edhe për zyrtarë të tjerë të dënuar
Mes personave të falur është edhe ish-guvernatori demokrat i Illinoisit, Rod Blagojevich, i dënuar për disa vepra penale, përfshirë përpjekjen për të shitur vendin e liruar në Senat nga Barack Obama. Pas faljes nga Trump, ai është rikthyer në aktivitetin politik dhe lobues.
Trump fali gjithashtu dy ish-zyrtarë të Tennessee-t, Glen Casada dhe Cade Cothren, të dënuar për një skemë ryshfeti dhe përvetësimi të fondeve publike. Sipas prokurorisë, skema përfshinte kalimin e 52 mijë dollarëve nga fondet shtetërore drejt një kompanie të lidhur me Cothren, i cili i kishte paguar Casadës ryshfete dhe përfitime të paligjshme.
Falja shkaktoi reagime edhe brenda radhëve republikane. “Personat e zgjedhur në poste publike duhet të mbahen nën një standard më të lartë”, deklaroi Randy McNally, zëvendësguvernator i Tennessee-t.
Përplasjet politike dhe dobësimi i hetimeve
Reuters raporton se Trump ka anashkaluar gjithnjë e më shumë procedurat tradicionale të Departamentit të Drejtësisë për shqyrtimin e kërkesave për falje. Në vend të tyre, ai është mbështetur te persona me lidhje të drejtpërdrejta me të ose me rrethin e tij politik.
Ndërkohë, struktura e Departamentit të Drejtësisë që merret me hetimin e korrupsionit publik është dobësuar ndjeshëm. Sipas burimeve të cituara nga Reuters, nga rreth 30 prokurorë në fund të administratës Biden, njësia ka mbetur me vetëm dy prokurorë me kohë të plotë.
Edhe FBI-ja ka mbyllur një ekip të specializuar në hetimin e korrupsionit, ndërsa disa hetues janë larguar nga detyra.
Administrata Trump i mbron faljet, duke argumentuar se shumë persona janë ndjekur penalisht padrejtësisht nga administrata e mëparshme. Shtëpia e Bardhë thekson se përdorimi i së drejtës kushtetuese për falje nuk ndryshon ligjin dhe nuk përbën leje për të kryer vepra penale.
Rasti Cuellar: falja që u kthye kundër Trump-it
Një tjetër rast është ai i kongresmenit demokrat Henry Cuellar dhe bashkëshortes së tij, të akuzuar në vitin 2024 për marrjen e afro 600 mijë dollarëve ryshfet nga një kompani energjetike azerbajxhanase dhe një bankë meksikane.
Trump i fali të dy në dhjetor 2025, duke pretenduar se Cuellar ishte shënjestruar për qëndrimet e tij mbi politikat kufitare të administratës Biden.
Por kongresmeni njoftoi më pas se do të kandidonte sërish për Kongres si demokrat. Ky vendim zemëroi Trumpin, i cili më vonë e quajti Cuellarin “të pabesë” dhe kritikoi vendimin e tij politik.
Sipas ekspertëve të cituar nga Reuters, faljet e Trumpit dërgojnë një mesazh të rrezikshëm: personat që i shërbejnë politikisht ose personalisht presidentit mund të përfitojnë mbrojtje edhe kur janë dënuar për korrupsion.
Ndërsa Trump pretendon se po korrigjon padrejtësitë e sistemit të drejtësisë, kritikët paralajmërojnë se faljet selektive rrezikojnë të dobësojnë besimin te ligji dhe të nxisin pandëshkueshmërinë mes zyrtarëve publikë.
Burimi: Lajme ndërkombëtare