Kryeministrja italiane, Giorgia Meloni, ka vënë në qendër të agjendës së saj europiane urgjencën dhe nevojën për të vepruar shpejt, duke theksuar se koha për një plan veprimi ka mbaruar.
Në një letër të përbashkët me kryetarin e CDU-së e njëkohësisht kancelarin gjerman Friedrich Merz, dërguar të gjitha shteteve anëtare, Meloni propozon jo një program të përgjithshëm, por një plan konkret me afate të qarta dhe një sërë reformash që duhet të realizohen ose të nisen brenda vitit.
Fjala kyçe që i bashkon të gjithë, pavarësisht qasjeve të ndryshme, është urgjenca.
Siç vëren edhe ish-kryeministri Mario Draghi, Europa është “në minutën e 90-të”, dhe për të ruajtur peshën gjeopolitike si Bashkim që ka ndikim real, duhet vepruar tani ose kurrë më.
Meloni është në qendër të një shkëmbimi të vazhdueshëm dokumentesh, raportesh dhe analizash teknike që vijnë nga ministritë, duke drejtuar takime mbi konkurrencën dhe aftësinë e Bashkimit Europian.
“Asi i ri”
Bashkëpunimi me Berlinin duket i fortë, sidomos në çështje konkrete si tregu i brendshëm dhe thjeshtimi i burokracisë evropiane. Edhe pse Macron ka një qasje më “kryeneçe” duke sugjeruar investime prej 1 200 miliardë eurosh me borxhe europiane, që nuk i pëlqen kancelarit Merz, ai përputhet me urgjencën e situatës dhe do të marrë pjesë në takimin paraprak të organizuar nga Roma dhe Berlini.
Lista e prioriteteve të Komisionit Europian, që italianët dhe gjermanët po mbështesin, është tashmë e gjerë.
Në kabinetin e kryeministres thonë “se duhet një ndryshim ritmi dhe të lëmë pas të gjitha pozicionet ideologjike”. Situata e shkaktuar nga performanca e ngadaltë e marrëdhënieve të mëparshme, së bashku me të dhënat e rritjes së Kinës dhe SHBA-ve, po imponon një reflektim strategjik për të gjithë shtetet anëtare.
Tejkalimi i unitetit?
Në prag të Këshillit që do të mbahet në Alden Biesen, afër Maastricht-it, urgjenca po e bën të rëndësishme progresin mbi ndarjet ideologjike. Presidentja e Komisionit Europian ka paralajmëruar se për çështje të tilla mund të përdoret “bashkëpunimi i fuqizuar”, siç u bë për fondet për Ukrainën.
Kjo do të thotë që disa dosje do të avancojnë vetëm me shtetet që janë gati, pa pritur votën unanime ose të kualifikuar. Burime qeveritare italiane thonë se “askush, përfshirë edhe Berlinin, nuk është i kënaqur të ndryshojë rregullat e shumicës, por nëse alternativa është regres, Roma nuk do të tërhiqet.”
Përballja me konkurrencën globale
Hapi drejt një strategjie të integruar bëhet edhe më urgjent përballë konkurrencës së Kinës dhe SHBA-ve, veçanërisht në sektorë si inteligjenca artificiale dhe mbrojtja.
Letra e përbashkët Itali-Gjermani përfshin edhe përfundimin e “28-tës”, një kuadër ligjor i rëndësishëm për sipërmarrjet dhe start-up-et që duan të rriten shpejt në tregun europian. Kjo do të lejojë që investitorët të zgjedhin ligjet e BE-së dhe jo ato kombëtare, duke transformuar tregun e brendshëm nga një treg i rregulluar në një hapësirë ligjore të integruar, një ndryshim i madh edhe për Romën.